Иллюстрация: ЖИ
Қазақстанда жұмыскерлер мен жұмыс берушілердің тұрақты жарналары есебінен болашақ зейнетақыны арттыру жолдары қарастырылып жатыр. Еңбек министрлігі, БЖЗҚ және сарапшылар әзірге ұсыныстар әзірлеп, олардың азаматтарға төленетін төлемдерге әсерін бағалап жатыр. Бұл жұмыс туралы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі хабарлады, деп жазады «Курсив». Талқылау болашақ зейнетақының барлық бөлігін: мемлекеттен төленетін төлемдер мен жұмыс істеген жылдары жиналған қаражатты қамтиды. (kursiv.media)
Болашақ зейнетақыны ненің есебінен арттырмақ
Негізгі мәселелердің бірі — жұмыскерлер мен жұмыс берушілердің зейнетақы жарналарын тұрақты аударуын қалай қамтамасыз ету. Қатысушылар сонымен қатар зейнетақы жүйесіне көбірек адам тарту жолдарын талқылап жатыр. Болашақ төлемдерді арттыру жөніндегі ұсыныстарды әзірлегенде осы бағыттар қарастырылады. (kursiv.media)
Кездесуде өзара байланысты екі мәселе талқыланды: болашақ зейнетақының жеткілікті болуы және жүйенің ұзақ мерзім бойы төлемдерді қамтамасыз ете алуы. Сондықтан мамандар шешімдердің азаматтарға да, зейнетақы жүйесіне де қандай әсері болатынын бағалап жатыр. (kursiv.media)
Есептеуде зейнетақының қай бөліктері ескеріледі
Болашақ зейнетақы оның барлық бөлігін ескере отырып қарастырылады. Бастапқы хабарламада мемлекеттен төленетін төлемдер мен адамның жұмыс істеген жылдары жинайтын қаражаты аталған. Ұсыныстар зейнетақымен қамсыздандырудың осы екі бөлігін де ескере отырып бағаланады. (kursiv.media)
Шешімдерді әзірлегенде демографиялық өзгерістер, өмір сүру ұзақтығының артуы және еңбек нарығындағы өзгерістер де ескеріледі. Бұған қоса, қатысушылар зейнетақы жүйелерін дамытудағы халықаралық тәжірибені зерттеп жатыр. Ұсыныстарды әзірлеу барысында осы факторлардың бәрі ескеріледі. (kursiv.media)
Ұсыныстардың төлемдерге әсерін қалай тексереді
Мамандар актуарлық есептеулер жүргізіп жатыр. Қарапайым тілмен айтқанда, ықтимал шешімдердің болашақ зейнетақыға, азаматтардың құқықтарына және жүйенің қаржылық тұрақтылығына қалай әсер ететінін бағалайды. Бұл — жүйені дамыту жөніндегі ұсыныстарды әзірлеу жұмысының бір бөлігі. (kursiv.media)
«Біздің міндетіміз — зейнетақы жүйесін дамытуда оның тұрақтылығын қамтамасыз ететін әрі азаматтардың болашақта лайықты зейнетақы алуына жағдай жасайтын тәсілдерді қалыптастыру», — деді еңбек министрі Асқарбек Ертаев. (kursiv.media)
Болашақ зейнетақы жөніндегі ұсыныстарды кім әзірлеп жатыр
Жұмыс кездесуі Алматыда өтті. Оған еңбек министрі Асқарбек Ертаев пен БЖЗҚ басқарма төрағасы Жанат Құрманов қатысты. Талқылауға қаржы секторының сарапшылары Болат Жәмішев пен Елена Бахмутова да қосылды. (kursiv.media)
Ұсыныстарды әзірлеу үшін президенттің тапсырмасымен ведомствоаралық топ құрылды. Оны еңбек министрі басқарады. Жұмысты Еңбек министрлігі, БЖЗҚ, Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қоры және сарапшылар қауымдастығы жалғастырады. (kursiv.media)
Зейнетақы қаншаға өседі және өзгерістерді қашан күтуге болады
Бастапқы хабарламада зейнетақыға қосылатын нақты сома, жарналардың жаңа мөлшерлемесі немесе төлемдердің өзгеретін күні көрсетілмеген. Сипатталған жұмыс әзірге ықтимал шешімдерді талқылау және олардың салдарын есептеу кезеңінде. Дереккөз жеке салымшының болашақ зейнетақысына қатысты сандық болжам да келтірмейді. (kursiv.media)
Сондықтан бұл хабарламаға сүйеніп, зейнетақыға қанша теңге қосылатынын немесе ай сайынғы үстеме сомасын есептеу мүмкін емес. Түпнұсқада 2026 жылғы 24 қазанда көрсетілген мәліметтер ұсыныстарды әзірлеуге қатысты, болашақ өсімнің мөлшері берілмеген. (kursiv.media)
Қарапайым тілмен айтқанда
Еңбек министрлігі мен БЖЗҚ жұмыскерлер мен жұмыс берушілердің тұрақты жарналары болашақ зейнетақыны арттыруға қалай көмектесетінін талқылап жатыр. Келесі қадам — ұсыныстардың азаматтар мен жүйеге әсерін есептеу нәтижелерін ескеріп, оларды әзірлеуді жалғастыру. (kursiv.media)
Болашақ бюджетіңізді жоспарласаңыз, осы жаңалыққа сүйеніп, зейнетақыңызға нақты бір сома қосылады деп әзірге есептемеңіз: хабарламада оның мөлшері көрсетілмеген. Кейін есептеу үшін ұсыныстардың нақты параметрлері жарияланғанын күту керек.
