Иллюстрация: ЖИ
2027 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстанда жұмысынан айырылғандарға төлем берілетін ең ұзақ мерзім алты айдан үш айға қысқарады. Қолдау мерзімі міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысу өтіліне байланысты болады. Еңбек министрлігі төлем мөлшері қалай есептелетінін және жұмысынан айырылған адам қайда жүгінуі керегін түсіндірді (kursiv.media).
Жұмысынан айырылғанда кімдер төлем ала алады
Әлеуметтік төлем міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысатын және оны алуға құқығы бар адамдарға беріледі. Қаражат Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорынан төленеді.
Бұл қолдау жұмыс іздеу кезінде жоғалтқан табыстың бір бөлігін өтейді. Ақшалай төлемнен бөлек, азаматтарға жұмысқа орналасуға көмек және жұмыспен қамтудың өзге де қолдау шаралары ұсынылады.

2027 жылдан бастап төлем қанша уақытқа тағайындалады
2027 жылғы 1 қаңтардан бастап төлем мерзімі әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысу өтіліне байланысты болады. Ең ұзақ мерзім алты айдың орнына үш ай болады.
Өзгеріс ақшалай қолдау алу мерзіміне қатысты. Ал мансап орталығының көмегі адам жұмысқа орналасқаннан кейін де жалғасады: мамандар оның жұмыспен қамтылуын қадағалайды.
Төлем мөлшері неге байланысты
Әр адамға берілетін сома әлеуметтік аударымдар төленген табысы мен жүйеге қатысу өтілі ескеріліп есептеледі. Яғни есептеу кезінде табыс та, әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қанша уақыт қатысқаны да ескеріледі.
Төлемнің шекті мөлшері де белгіленеді: ол ең төменгі жалақының жеті еселенген мөлшерінің 45%-ынан аспайды. Бұл шекті есептеуге ең төменгі жалақы, қысқаша ЕТЖ негіз болады.
Жұмысынан айырылған адам қайда тіркелуі керек
Көмек алу үшін алдымен жұмыс іздеп жүрген адам ретінде тіркелу керек. Мұны үш жолдың бірімен жасауға болады:
- тұрғылықты жері бойынша мансап орталығында;
- eGov.kz арқылы;
- Enbek.kz Электрондық еңбек биржасы арқылы.
Тіркелген кезде біліміңізді, кәсіби дағдыларыңызды, жұмыс тәжірибеңізді және қандай жұмысқа орналасқыңыз келетінін көрсету керек. Бұл мәліметтер мансап орталығының мамандарына қажет: олар бос жұмыс орындарын осыған қарай іріктейді.
Лайықты жұмыс табылмаса, не болады
Лайықты жұмыс табылмаса, белгіленген талаптар сақталған жағдайда азамат жұмыссыз ретінде тіркеледі. Жұмыс іздеу үшін тіркелу және жұмыссыз ретінде тіркелу — көмекке жүгінудің бірінен кейін бірі өтетін кезеңдері.
Бос жұмыс орындарын іріктеуден бөлек, жаңа кәсіпті меңгеруге немесе біліктілікті арттыруға оқуды ұсынуы мүмкін. Басқа нұсқалардың қатарында жастар практикасы мен субсидияланатын жұмыспен қамтудың өзге түрлері бар.
Тағы қандай көмек ұсынылуы мүмкін
Кәсіпкерлік бастамаларға қолдау қарастырылған. Тағы бір бағыт — жұмысқа орналасу үшін ерікті түрде қоныс аудару. Қатысу шарттары нақты бағдарламаға байланысты.
Еңбек министрлігінің түсіндіруінше, мұндай көмектің мақсаты — адамның тұрақты жұмысқа қайта орналасуына жәрдемдесу. Мансап орталығы бос жұмыс орындарын іріктейді және адам жұмысқа орналасқаннан кейін оның жұмыспен қамтылуын қадағалайды. Сондай-ақ оқуды ұсынуы мүмкін.
Қарапайым тілмен айтқанда
2027 жылдан бастап жұмысынан айырылғандарға берілетін төлемді ең көбі үш ай алуға болады. Оның мөлшері белгіленген шек ескеріле отырып, табыс пен жүйеге қатысу өтіліне қарай анықталады.
Жұмысыңыздан айырылсаңыз, алдымен мансап орталығында, eGov.kz немесе Enbek.kz сайтында тіркеліңіз. Біліміңізді, дағдыларыңызды, тәжірибеңізді және қандай жұмыс іздейтініңізді көрсетіңіз — бос жұмыс орындары осы мәліметтерге сүйеніп іріктеледі.