Фото: Faheem Ahamad / Pexels
Ең төменгі жалақы 85 мыңнан 110 мың теңгеге дейін көтерілгенде жұмыс берушілер қазір ең төменгі айлық алатын қызметкерлерінің жалақысын өсіруге тиіс. Ал қалған қызметкерлердің айлығын көтеру мәселесін жұмыс берушілер өздері шешеді. Бұл туралы ұлттық экономика бірінші вице-министрі Азамат Әмрин үкіметтегі брифингте айтты (informburo.kz). Министрліктің алдын ала есебінше, бизнеске түсетін қосымша салмақ шамамен 430 млрд теңге болады.
Кімнің жалақысын 110 мың теңгеге дейін көтеру керек
Әмриннің айтуынша, жұмыс берушілер қазір 85 мың теңге алатын қызметкерлердің жалақысын жаңа ең төменгі мөлшерден кем емес деңгейге жеткізуге міндетті. Ол президент Жолдауда бұл өсім шамамен 1,8 млн адамды қамтитынын айтқанын еске салды.
Бұл қызметкерлердің айлығы ең төменгі жалақының — ЕТЖ-ның өзгеруіне байланысты өседі. Жаңа мөлшер жұмыс берушілер жалақы белгілегенде ескеруге тиіс төменгі шекті айқындайды.
Ең төменгі мөлшерден көп алатындардың жалақысы көтеріле ме
ЕТЖ-ның өсуі барлық қызметкердің айлығына бірдей үстеме қосылады дегенді білдірмейді. Вице-министрдің түсіндіруінше, жалақыны жаңа ең төменгі деңгейден асырып көтеруді жұмыс берушілер қызметкерлерімен өздері талқылайды.
Сондықтан айлығыңызды талқылағанда жаңа ең төменгі мөлшер мен қосымша өсімді ажыратқан жөн. Егер жалақыңыз қазірдің өзінде 110 мың теңгеден жоғары болса, Әмриннің сөзінен оған міндетті түрде үстеме қосылады деген уәде шықпайды. Жұмыс берушінің жалақы төлеуге қатысты жалпы міндеттері бөлек материалда талданған.
ЕТЖ өсімі бизнеске қаншаға түседі
Ұлттық экономика министрлігінің алдын ала бағалауынша, жалпы еңбекақы қоры шамамен 426 млрд теңгеге ұлғаяды. Дөңгелектеп алғанда, бизнестің жалақыға жұмсайтын қосымша шығыны 430 млрд теңге болады.
Әмрин есепке қазір қызметкерлеріне ең төменгі жалақы төлейтін компаниялар ғана алынғанын нақтылады. Егер жұмыс берушілер басқа қызметкерлердің де айлығын қосымша көтерсе, бұл олардың өз шешімі болады. Кәсіпкерлер үшін бұл тақырып ЖК үшін ЕТЖ-ның өсуі туралы материалда да талданған.
Ұлттық экономика министрлігі бизнес төлейтін салық неге азаяды деп күтеді
Жалақы шығыны артқан сайын салықтық шегерімдер де көбейеді, деп түсіндірді Әмрин. Оның бағалауынша, соның арқасында бизнес корпоративтік табыс салығын — компаниялардың табысынан алынатын салықты 60–68 млрд теңгеге аз төлейді.
Бұл — бизнеске жалпы әсерінің бағасы. Ол еңбекақы қорының өсіміне қатысты алдын ала есеппен бірге беріліп, министрліктің жалақы өсімін салық төлемдерінің азаюымен неге байланыстыратынын түсіндіреді.
ЕТЖ-ның көтерілуі бағаның өсуіне әкеле ме
Әмриннің бағалауынша, бұл өсім өнімнің өзіндік құнына айтарлықтай әсер етіп, бағаның елеулі өсуіне әкелмеуге тиіс. Бұл — вице-министрдің болжамы, бағаның өзгермейтініне кепілдік емес.
Қарапайым тілмен айтқанда
Егер қазір 85 мың теңге алсаңыз, жаңа ЕТЖ-ға көшкенде жұмыс беруші айлығыңызды кемінде 110 мың теңгеге дейін көтеруге тиіс. Ал жалақыңыз жаңа шектен жоғары болса, қосымша өсімді бөлек талқылау қажет. Қазір жасай алатын нақты қадам — ең төменгі мөлшердің өзгеруі айлығыңызға қалай әсер ететінін жұмыс берушіден сұрап білу.
