Фото: Mehmet Turgut Kirkgoz / Pexels
Қазақстанда 2026 жылғы қаңтар–қыркүйекте 356 мыңнан астам жеке кәсіпкер (ЖК) қызметін ресми түрде тоқтатты (er10.kz). Осы кезеңде 242,3 мың жаңа ЖК тіркелді. Жабылғандардың арасында табыс таппаған кәсіпкерлер де, өзін-өзі жұмыспен қамтушы мәртебесіне көшкендер де бар.
Не болды
2025 жылдың тоғыз айында елде 223 мың ЖК жабылса, 2024 жылдың осы кезеңінде 277 мыңы жабылған. 2026 жылғы көрсеткіш екеуінен де асып түсті.
Басылым келтірген Ұлттық экономика министрлігінің түсіндіруінше, жабылған ЖК-нің 151,8 мыңы жұмыс істемеген және табыс таппаған. Тағы 73,9 мың кәсіпкер өзін-өзі жұмыспен қамтушы мәртебесіне көшкен.
Ведомство жалпыға бірдей белгіленген салық режиміне көшкеннен кейін жабылған 30,1 мың ЖК-ні бөлек атап өтті. Министрлік олардың жабылуын жаңа салық талаптарына бейімделу қиындығымен байланыстырады.
Бұл нені білдіреді
Мұнда ескеретін бір жайт бар: жабылған ЖК иелерінің арасында өзін-өзі жұмыспен қамтушы мәртебесіне көшкендер бар. Сондықтан Қазақстанда ЖК жабылуын бизнестен кеткен адамдар санының тікелей көрсеткіші деп санауға болмайды.
ЖК жабылып жатқанымен, қаңтар–қыркүйекте 242,3 мың жаңа ЖК ашылды. Тіркелгендер саны осы кезеңде қызметін тоқтатқандардан аз болды.
Ұлттық экономика министрлігі жабылған ЖК санының өскенін мойындап, жағдайды әрі қарай бақылау қажет екенін атап өтті. Әзірге тоғыз айдың деректері бірнеше себепті көрсетіп отыр: жұмыс істемеген ЖК-лердің тіркеуден шығуы, өзін-өзі жұмыспен қамтуға көшу және салық режимін ауыстырғаннан кейінгі қиындықтар.
