Қазақстанда ең төменгі жалақы 110 мың теңгеге көтерілсе, 2027 жылдан бастап жүктілік пен босануға берілетін ең жоғары әлеуметтік төлем міндетті зейнетақы жарналары ұсталғанға дейін 3,234 млн теңгеге жетуі мүмкін. Бұл — 126 күндік декретке арналған есеп. Барлық алушыға бірдей сома тағайындалмайды: төлем есепке алынатын табысқа байланысты.
Ықтимал ең жоғары соманы «Курсив» есептеген. Ал төлемнің қолданыстағы есептеу тәртібі Gov.kz порталындағы ресми түсіндірмеде берілген: онда соңғы 12 айдағы әлеуметтік аударымдар жасалған табыс, жеті ең төменгі жалақы шегі және еңбекке жарамсыздық күндерінің коэффициенті көрсетілген.
Декрет төлемі ең төменгі жалақыға неге байланысты
Жүктілік пен босануға берілетін әлеуметтік төлемді есептегенде соңғы 12 айдағы әлеуметтік аударымдар жасалған табыс негізге алынады. Осы кезеңдегі табыс сомасы 12-ге бөлінеді. Есепке алынатын ай сайынғы табыс ең төменгі жеті жалақыдан аспайды. Ең төменгі жалақы қысқаша ЕТЖ деп аталады.
2026 жылы ЕТЖ 85 мың теңге болғандықтан, есепке алынатын табыстың шегі айына 595 мың теңгені құрайды. Мысалы, табыс 700 мың теңге болса да, осы шектен асатын бөлігі есепке алынбайды.
ЕТЖ 110 мың теңгеге көтерілсе, жеті ЕТЖ 770 мың теңге болады. «Курсивтің» ықтимал төлем туралы есебі осы шекке негізделген.
126 күндік декретке қанша төленуі мүмкін
Gov.kz түсіндірмесіне сәйкес, орташа айлық табыс еңбекке жарамсыздық парағындағы күндер санына байланысты коэффициентке көбейтіледі. 126 күндік демалыс үшін коэффициент 4,2-ге тең: 126 күн 30-ға бөлінеді.
Есепке алынатын орташа айлық табыс ең жоғары шекке жеткендегі салыстыру:
| Көрсеткіш | ЕТЖ 85 мың теңге болғанда | ЕТЖ 110 мың теңгеге көтерілсе |
|---|---|---|
| Есепке алынатын табыстың шегі | 595 мың теңге | 770 мың теңге |
| 126 күнге арналған коэффициент | 4,2 | 4,2 |
| Зейнетақы жарналары ұсталғанға дейінгі төлем | 2,499 млн теңге | 3,234 млн теңге |
Бұл — ай сайынғы төлем емес, еңбекке жарамсыздық парағында көрсетілген бүкіл кезеңге берілетін біржолғы сома. Ресми түсіндірмеде әлеуметтік төлемнен 10% міндетті зейнетақы жарнасы ұсталатыны көрсетілген. Сондықтан қолға тиетін ақша кестедегі сомадан аз болады.
Кімнің төлемі өсуі мүмкін
Шектің көтерілуі есепке алынатын орташа айлық табысы 595 мың теңгеден асатын әйелдерге әсер етуі мүмкін. Қазір осы шектен асатын табыс есептеу базасын арттырмайды.
Жаңа шек қолданылса, айына 770 мың теңгеге дейінгі табысты есепке алуға мүмкіндік туады. 3,234 млн теңге есепке алынатын орташа айлық табысы осы шекке жеткен жағдайға арналған. Табыс аз болса, төлем де аз болады.
Бала күтіміне қанша төленуі мүмкін
Бала бір жарым жасқа толғанға дейін оның күтіміне берілетін әлеуметтік төлем бөлек есептеледі. «Курсив» келтірген есепте орташа айлық табысқа 0,4 коэффициенті қолданылған.
ЕТЖ 85 мың теңге болғандағы ең жоғары сома зейнетақы жарналары ұсталғанға дейін айына 238 мың теңгені құрайды. Есепке алынатын табыстың шегі 770 мың теңгеге көтерілсе, ықтимал ең жоғары төлем айына 308 мың теңгеге жетеді.
Жүктілік пен босануға және бала күтіміне байланысты бұл әлеуметтік төлемдер Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорынан — МӘСҚ-тан төленеді. Әр алушының сомасы есепке алынатын табыс пен тиісті есептеу шарттарына байланысты.
Жаңа сомалар қашан қолданылуы мүмкін
«Курсивтің» хабарлауынша, ЕТЖ-ны 110 мың теңгеге дейін көтеру 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап көзделіп отыр. Ықтимал ең жоғары төлемдер туралы есеп осы өзгеріс белгіленген тәртіппен күшіне енген жағдайда қолданылады.
Сондықтан 3,234 млн теңге әзірге ықтимал ең жоғары соманың есебі болып саналады. Жеке төлемді бағалағанда әлеуметтік аударымдар жасалған табысты, есептеу кезеңін және міндетті зейнетақы жарналарының ұсталатынын ескеру қажет.
