Air Astana жолаушылары жақын арада ұшу кезінде тікелей интернетті пайдалана алады.
Қосылу үшін бірден бірнеше жерсеріктік операторлар қарастырылуда, ал алғашқы жабдықталған ұшақтар 2026 жылдың қазан немесе қараша айларында желіге шығуы мүмкін.
Бұл ретте Air Astana-ның өзі бұған дейін басқа серіктес арқылы 16 ұшаққа Wi-Fi жабдығын орнатуға дайындық туралы хабарлаған болатын.
Егер жоба кесте бойынша іске қосылса, қазақстандық авиация үшін бұл жолаушылар тәжірибесіндегі ең елеулі өзгерістердің бірі болмақ.
Интернет орнатылған алғашқы ұшақтар қазан-қараша айларында күтілуде
Іске қосу мерзімі туралы Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі Телекоммуникация комитетінің төрағасы Дамир Сейсембеков мәлімдеді.
Оның айтуынша, мемлекет пен Air Astana биылғы жылдың соңына дейін бортта интернетті іске қосу мәселесін белсенді пысықтауда.
Жұмыс екі бағыт бойынша жүргізілуде — Viasat және OneWeb компанияларымен.
Жазда жоспарлар біршама сақтықпен айтылған еді. Шілде айында министрлік Air Astana ұшақтарында жерсеріктік интернетті пилоттық пайдалану тек 2027 жылдың бірінші тоқсанында жоспарланғанын хабарлаған болатын.
Енді алғашқы қосылған ұшақтардың пайда болуы мүмкін мерзімі 2026 жылдың қазан-қараша айларына ауыстырылды.
Ұшаққа жерсеріктік интернет не үшін қажет және ол қалай жұмыс істейді
Шамамен 10–12 км биіктікте әдеттегі мобильді желі жеткіліксіз. Жердегі базалық станциялар жоғарыға емес, көлденең бағытталған және олардың қамту аймағы ұшақ жылдамдығы үшін тым шағын.
Сондықтан заманауи әуе лайнерлеріндегі интернет әдетте жерсеріктік арналар арқылы жұмыс істейді.
Ұшаққа арнайы антенна орнатылады. Ол орбитадағы жерсеріктермен байланысады, ал жерсеріктер сигналды жердегі станциялар мен жаһандық желіге жібереді. Ұшақтың ішінде сигнал кабельдер мен роутерлер арқылы таратылып, кәдімгі Wi-Fi желісіне айналады.
Пайдаланушы үшін бәрі қарапайым көрінеді: биіктік алғаннан кейін борттық Wi-Fi желісіне қосылып, браузерді ашу жеткілікті.
Бірақ бұл жүйенің артында жерсеріктік инфрақұрылым, күрделі авиациялық сертификаттау және қозғалыстағы ұшақтың байланысын үзбей қолдау қажеттілігі тұр.
Viasat дегеніміз не
Viasat — авиациялық сегментте үлкен тәжірибесі бар халықаралық жерсеріктік байланыс операторларының бірі.
Компания Delta Air Lines, American Airlines, United Airlines және басқа да бірқатар ірі тасымалдаушылардың ұшақтарында жолаушыларға интернет ұсынып отыр.
2026 жылғы шілдеде Air Astana, Viasat және Телекоммуникация комитетінің өкілдері Қазақстанда келіссөздер жүргізді.
Тараптар бортта интернетті іске қосудың техникалық, ұйымдастырушылық және құқықтық шарттарын қарастырды.
Дәл осы келіссөздерден кейін коммерциялық авиацияны қажетті байланыс арналарымен қамтамасыз ете алатын жерсеріктік қызметтерді тестілеу жоспарлары туралы жарияланды.
Екінші нұсқа — OneWeb
Цифрлық даму министрлігі қазір атап отырған басқа бағыт — OneWeb желісі.
Бұл Eutelsat құрамына кіретін төмен орбиталық жерсеріктік топтама (LEO).
Мұндай жүйелердің дәстүрлі геостационарлық аппараттардан басты айырмашылығы — жер бетіне дейінгі қашықтықта.
Геостационарлық аппараттар шамамен 36 мың шақырым биіктікте орналасса, төмен орбиталық жерсеріктер шамамен 1 200 шақырым биіктікте ұшады.
Сигнал жүріп өтуі тиіс қашықтық неғұрлым аз болса, кідіріс (ping) соғұрлым аз болады.
Жолаушы үшін бұл әсіресе бейнеқоңыраулар, бұлтты сервистерде жұмыс істеу және мессенджерлерде жедел хабарлама алмасу кезінде айқын байқалады.
Бірақ Air Astana құжаттарында тағы бір серіктес аталады
Мұнда тағы бір қызықты деталь бар.
Air Astana өзінің 2026 жылдың бірінші жартыжылдығы бойынша есептілігінде интернет жобасын тікелей атап өтті.
Әңгіме 16 Airbus A321LR ұшағына Wi-Fi жабдығын орнатуға дайындық туралы болып отыр.
Әуекомпания бірінші тоқсандағы есебінде-ақ Intelsat компаниясымен тиісті келісімшарт жасасқанын хабарлаған болатын.
Мәлімделген технология геостационарлық аппараттармен де, төмен орбиталық желілермен де бірдей жұмыс істеуді қолдауы тиіс.
Осылайша, қазір көпшілік кеңістігінде бірден бірнеше атаулар қатар аталуда.
Цифрлық даму министрлігі Viasat пен OneWeb-ті атайды, ал Air Astana-ның өзі ресми есептерінде Intelsat-ты көрсеткен.
Бұл инфрақұрылымның нақты қалай бөлінетіні және іске қосу кезінде қандай технологиялық архитектура қолданылатыны пилоттық сынақтар басталған соң айқындала түседі.
Интернет алдымен A321LR ұшақтарында пайда болады
Air Astana-ның ең нақты жоспары Airbus A321LR ұшақтарына қатысты.
Әуекомпания нақ осы 16 ұшақ үшін Wi-Fi дайындалып жатқанын хабарлады.
Бұл әбден қисынды таңдау.
A321LR ұшақтары Еуропаға, Азияға және Таяу Шығысқа ұзақ халықаралық бағыттарда қолданылады.
Қысқа ішкі рейсте байланыссыз бір-екі сағат өткізу мен 6–8 сағаттық ұшу кезіндегі байланыссыздық мүлдем екі бөлек нәрсе.
Нақ осындай ұзақ бағыттарда жолаушы толыққанды жұмыс істей алады, іскерлік хат алмаса алады немесе жаңалықтарды бақылай алады.
Бұл ретте Цифрлық даму министрлігінің алғашқы ұшақтар қазан немесе қарашада шығады деген мәлімдемесі бүкіл паркті дереу жабдықтауды білдірмейді.
Ұшақтарды жабдықтау арнайы жабдықты орнатуды, тестілеуді және біртіндеп сертификаттауды талап етеді. Сондықтан іске қосу бірнеше борттан басталып, уақыт өте келе кеңейтілуі ықтимал.
Жылдамдық YouTube үшін жете ме
Air Astana бұған дейін бір құрылғыға 15 Мбит/с-қа дейінгі жылдамдық бағдарын көрсеткен болатын.
Бір пайдаланушы үшін мұндай жылдамдық көптеген тапсырмаларға: мессенджерлер, пошта, әлеуметтік желілер, браузинг және сапасы орташа видео қарау үшін толық жеткілікті.
Бірақ ұшақтағы жылдамдықты үйдегі Wi-Fi сияқты қабылдауға болмайды.
Арнаны бір мезгілде ондаған немесе жүздеген жолаушылар пайдаланады.
Сондықтан жоғары ажыратымдылықтағы бейнені еркін көру мүмкіндігі бүкіл борттағы жалпы жүктемеге және әуекомпанияның трафик саясатына байланысты болады.
Бүкіл әлем бойынша авиакомпаниялар әртүрлі модельдерді қолданады: барлық қызметтерге шектеусіз қолжетімділіктен бастап ауыр стримингтік трафикті шектеуге дейін.
Wi-Fi тегін бола ма
Әзірге белгісіз.
Цифрлық даму министрлігі тарифтерді әуекомпанияның өзі анықтайтынын тікелей мәлімдеді.
Бұл ретте комитет өкілдері әртүрлі тарифтік жоспарларды немесе билет класына байланысты сараланған шарттарды пайдалану мүмкіндігін атап өтті.
Бұл бірнеше нұсқаны қалдырады.
Мысалы, әуекомпания мессенджерлер үшін тегін базалық қолжетімділік ұсынып, ал толық интернет үшін ақы талап етуі мүмкін. Немесе бизнес-класс пен премиум бағдарлама қатысушылары үшін интернетті билет бағасына қоса алады.
Бірақ Air Astana бағалар мен нақты тарифтерді әзірге ресми түрде жариялаған жоқ.
Сондықтан Wi-Fi тегін немесе, керісінше, қымбат болады деп нақты айтуға әлі ерте.
Ұшақтарда интернет неге бұрын пайда болмады
Кедергілердің бірі жерсеріктік байланысты ұлттық заңнама деңгейінде реттеу болды.
2026 жылы Қазақстан заңнамаға қажетті өзгерістер енгізіп, авиацияда төмен орбиталық және геостационарлық жүйелерді пайдалануға мүмкіндік ашты.
Дамир Сейсембековтің айтуынша, қабылданған өзгерістерден кейін операторлармен және әуекомпаниялармен заңдық негіз айқындалды.
Осыдан кейін жоба техникалық бөлікке — жабдықты таңдауға, монтаждауға және тестілеуге көшті.
Ұшақ біртіндеп кеңсеге айналып келеді
Жолаушылар үшін жерсеріктік интернеттің пайда болуы ұшу тәжірибесінің өзін өзгертеді.
Бұрын ауадағы бірнеше сағат автоматты түрде ақпараттық үзілісті білдіретін.
Енді әуекомпаниялар ұшақты біртіндеп тағы бір жұмыс кеңістігіне айналдыруда.
Хабарламаларға жауап беруге, бұлтты құжаттармен жұмыс істеуге немесе жай ғана жақындарыңызбен байланыста болуға болады.
Air Astana үшін бұл халықаралық маршруттық желі кеңейген сайын ерекше өзекті бола түсуде.
Және егер алғашқы жабдықталған ұшақтар шынымен де күзде желіге шықса, бұл отандық авиация үшін жаңа технологиялық стандартқа айналады.
Бірақ әзірге екі басты сұрақ қалып отыр: нақты қандай жерсеріктік желі негізгі болады және борттық интернеттің құны қанша болмақ.
